Fritz 8

Kasparow na dysku?

Wraz z premierą dziewiątej wersji Fritza firma Techland wydała obecną na rynku od kilku lat wersję ósmą tego czołowego programu szachowego - po polsku i w niższej cenie. Dla kogo i do czego program jest przeznaczony? Czy warto zostać przy trzykrotnie tańszej Siódemce wydanej przez Play, a może skusić się od razu na niespolonizowaną Dziewiątkę za dwa razy większe pieniądze? A co z najgroźniejszą konkurencją spod znaku Chessmastera? Zapraszam do lektury.

Wujek Fritz i reszta rodziny

Fritz to sztandarowy produkt niemieckiej firmy ChessBase, jeden z kilku czołowych programów szachowych sprzedawanych pod jej szyldem (obok wyposażonych w interfejs Fritza silników, takich jak Shredder czy Junior). Wszystkie te silniki występują w wersji jedno- i wieloprocesorowej (my dostaliśmy tę pierwszą). Uzupełnieniem tych produktów jest dostęp do firmowego serwera gry, Playchess.com, jednego z najlepszych miejsc do grania online.

No właśnie. Fritz to silnik i interfejs. Jest wiele interfejsów, które pozwalają na uruchamianie różnych silników lub dają dostęp do serwerów gry. Niektóre serwery dodatkowo oferują klienty Javy, dzięki czemu wystarczy przeglądarka, aby grać online. W przypadku Fritza możemy uruchamiać różne silniki (w tym różne wersje Fritza), jednak Playchess.com ma własny protokół i pomijając Fritza oraz resztę stajni, do wyboru mamy co najwyżej oddzielny moduł online.

Do czego służy program szachowy?

Do gry i treningu z komputerem. Do gry lub pobierania lekcji online. Do oglądania transmisji z zawodów i audycji szachowych na serwerze. Do analizy partii lub pozycji. Do weryfikacji własnych analiz. Do zapisywania wariantów lub ich odgrywania (zamiast na desce; sam wolę deskę do wszystkiego, nawet do gry w Internecie). Do wyszukiwania w bazie danych partii. Niektóre programy do pewnego stopnia mogą zastąpić podręczniki. Co zatem dostajemy od Fritza?

Pierwsze wrażenie, instalacja, polonizacja

Polska wersja Ósemki została wydana w pudełku DVD umieszczonym w bardzo ładnej, tekturowej okładce. Niestety, już widniejąca na dole rekomendacja Garriego Kasparowa ("Regularnie używam Fritz'a dla własnych analiz - Garry Kasparow") każe się martwić o polonizację.

Jakość wydania instrukcji jest taka sobie. Tłumaczenie jest przyzwoite, widać jednak dążenie do minimalizacji kosztów - nawet cięcie stron nie jest dokładne i gdzieniegdzie pojawiają się nadmiarowe linie, także spis treści nie obraziłby się za dodatkową korektę techniczną. Na szczęście instrukcja nie ogranicza się do instalacji i podstawowych funkcji: większość opcji została dość dokładnie opisana, prawie wszystkie brakujące obejmuje pomoc programu.

Nie brakło jednak wpadek przy polonizacji. Nie widzę najmniejszego uzasadnienia, aby partię rankingową nazywać oszacowaną, a towarzyską - nieoszacowaną. Przycisk Elo distribution został przetłumaczony jako "dystrybucja Elo" (dlaczego nie rozkład?), z kolei Chart, czyli wykres (jest to krzywa zmian rankingu) - jako... "karta". Czasem więc jest to kwestia stylistyki, czasem jednak trudno zorientować się, co dana opcja oznacza. Czy chcemy grać partię oszacowaną, czy nieoszacowaną? Czy Zgoda to na pewno "zaakceptuj"? Czy na pewno Teak (tek, tik, teczyna: drzewo tekowe z rodziny werbenowatych) to inaczej drzewo sandałowe (z rodziny sandałowatych!)? Na szczęście możemy ustawić język angielski dla całego programu.

Mamy do czynienia z tzw. edycją arcymistrzowską: programowi towarzyszy płyta CD z fragmentami lekcji wideo znanych autorów książek szachowych (w tym samego Kasparowa). W zasadzie są to dwie dodatkowe płyty: jedna w oryginalnej wersji w systemie ChessMedia, a druga z lektorem, w AVI.

W ramach instalacji wybieramy lokalizację programu i baz danych - dostarczonych z programem i własnych. (Domyślnie są to katalogi Program Files i Moje dokumenty). Wybieramy także składniki programu do zainstalowania.

Przy pierwszym uruchomieniu możemy wybrać, czy program ma się zamknąć (sic!), oszczędzając nam swoich - skądinąd zabawnych - gadek, i czy za każdym razem ma się pojawiać panel danych użytkownika (imię, nazwisko, miasto, komputer, poziom - część jest umieszczana w danych partii). Jeszcze tylko musimy wpisać numer seryjny z okładki instrukcji - jeśli tego nie zrobimy, nie założymy pełnowartościowego konta na Playchess.com, a te wcześniej założone po miesiącu staną się dostępne wyłącznie poprzez starszą wersję programu lub modułu online.